मोराणे /प्रतिनिधी:
दरवर्षी १७ सप्टेंबर हा दिवस "जागतिक रुग्ण साक्षरता दिवस" (World Patient Safety Day) म्हणून साजरा केला जातो. २०१९ साली जागतिक आरोग्य संघटना (WHO) ने या दिवसाला मान्यता दिली. रुग्णांच्या सुरक्षिततेचे महत्व, आरोग्य व्यवस्थेत पारदर्शकता व जागरूकतेची गरज याची जाणीव करून देण्यासाठी हा दिवस जगभर पाळला जातो.
रुग्ण साक्षरता म्हणजे रुग्णांना उपचार, औषधोपचार, निदान आणि आरोग्यसेवा याबद्दल योग्य माहिती मिळणे तसेच स्वतःच्या आरोग्य निर्णयांमध्ये सक्रिय सहभाग घेणे होय. जागतिक रुग्ण साक्षरता दिवसाच्या निमित्ताने विविध रुग्णालये, वैद्यकीय संस्था आणि सामाजिक संघटनांतून जनजागृती कार्यक्रम, चर्चासत्रे, मार्गदर्शन सत्रे आणि आरोग्य शिबिरे आयोजित केली जातात.
आजच्या काळात चुकीचे निदान, औषध त्रुटी, दुष्परिणाम आणि माहिती अभावी होणारे अपघात ही मोठी समस्या ठरत आहेत. त्यामुळे रुग्ण साक्षरता आवश्यक ठरते. माहिती तंत्रज्ञान, टेलिमेडिसिन आणि डिजिटल आरोग्यसेवेच्या माध्यमातून रुग्णांना योग्य माहिती सहज उपलब्ध होत आहे.
जागतिक रुग्ण साक्षरता दिवस आपल्याला हे स्मरण करून देतो की जागरूक रुग्ण म्हणजे सुरक्षित रुग्ण आणि सुरक्षित रुग्ण म्हणजे निरोगी समाजाची पायाभरणी.
जागतिक रुग्ण साक्षरता दिवस हा केवळ औपचारिक कार्यक्रम नसून एक वैश्विक आरोग्य चळवळ आहे. रुग्ण आणि आरोग्यसेवा पुरवठादार यांच्यात विश्वास, संवाद आणि जबाबदारी यांची साखळी मजबूत करणे हा या दिवसाचा गाभा आहे.या दिवसाला दरवर्षी एक विशिष्ट घोषवाक्य (Theme) असते. या घोषवाक्यातून त्या वर्षातील प्रमुख आरोग्य समस्या व रुग्ण सुरक्षिततेसाठी आवश्यक उपाययोजना अधोरेखित केल्या जातात. उदाहरणार्थ, औषधोपचारातील त्रुटी टाळणे, मातृ-शिशु आरोग्याचे रक्षण करणे, वैद्यकीय कर्मचाऱ्यांचे प्रशिक्षण, डिजिटल हेल्थचा वापर अशा विषयांना प्राधान्य दिले जाते.
समाजात आरोग्यविषयक जागरूकता आणि विश्वास वाढतो.
जागतिक स्तरावर प्रत्येक देशाने आरोग्य व्यवस्थेत रुग्ण साक्षरता वाढवण्यासाठी धोरणे आखणे, जनजागृती मोहिमा राबवणे, वैद्यकीय शिक्षणात रुग्ण सुरक्षिततेचे घटक समाविष्ट करणे या गोष्टींवर भर दिला जातो.
जागतिक रुग्ण साक्षरता दिवस हे आपल्याला सतत स्मरण करून देतो की रुग्ण सुरक्षितता ही केवळ डॉक्टर किंवा आरोग्यसेवा पुरवठादारांची जबाबदारी नाही, तर रुग्ण व त्यांच्या कुटुंबीयांचीही तितकीच जबाबदारी आहे. सुरक्षित उपचार, योग्य माहिती व पारदर्शक व्यवस्था मिळाल्यासच खऱ्या अर्थाने निरोगी आणि सशक्त समाजाची निर्मिती होऊ शकते.
नाव :- नदीम शब्बीर पटेल
महाविद्यालयाचे नाव :- डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर समाजकार्य महाविद्यालय(MSW) मोराणे (नकाने) धुळे